G  Ü  N  C  E  L

Temmuz 2005 Sayı 64

Yetki teyidi

KKTC'nin hava ve karasularındaki yetki ve hakimiyeti, bir kez daha teyit edildi

 

“Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Anavatan Türkiye Cumhuriyeti'yle işbirliği ve gönül birliği içerisinde her ortamda gece ve gündüz kara sularında veya uluslararası sularda ve talep edildiğinde her yerde arama kurtarma harekâtı icra etmeye muktedir ve hazırdır.”

 

     Şehit Teğmen Caner Gönyeli Arama Kurtarma Tatbikatı-2005, Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin arama ve kurtarmayla ilgili resmi ve sivil kuruluşlarının katılımıyla 22 Haziran 2005 tarihinde başarıyla icra edildi.
Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin Kıbrıs ve Doğu Akdeniz'de arama kurtarma konusunda tek taraflı olarak ilan ettiği yetki iddiasına yanıt teşkil eden tatbikat başarıyla gerçekleştirilirken, Rum iddialarının kabul edilmez olduğu ve Rumların Kuzey'de egemenlik hakkı bulunmadığı bir kez daha vurgulandı. Ayrıca TC ve KKTC'nin hava ve kara sularındaki yetki ve hakimiyeti bir kez daha teyit edildi.
     Şehit Teğmen Caner Gönyeli-2005 Arama Kurtarma Tatbikatı, basın ve yabancı gözlemcilere açık olarak, Erenköy'ün 15 mil kuzeyinde ve Girne'nin 3 mil kuzeyinde olmak üzere 2 safhada gerçekleştirildi.
     TC ve KKTC arama kurtarma teşkilatlarında yer alan sivil ve askeri unsurların katılımıyla gerçekleştirilen tatbikat öncesinde 21 Haziran 2005 tarihinde Girne Dome Otel'de brifing verildi.
     Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Tevfik Özkılıç, Genel Kurmay Komuta Kontrol Dairesi Başkanı Hava Tümgeneral Şirin Ünal, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Akdeniz Bölge Komutanı Tuğamiral Necati Kurt, Genel Kurmay Yunanistan-Kıbrıs Dairesi Başkanı Tuğamiral Mücahit Şişlioğlu, Giresun Fırkateyni Komutanı Yarbay Nuri Üstünel, Sivil Savunma Teşkilat Başkanı Lokman Ekinci, çok sayıda askeri yetkili ve basın mensubunun hazır bulunduğu brifing saat 16.00'da gerçekleştirildi.
     Brifingin başında Şehit Teğmen Caner Gönyeli'nin özgeçmişi okundu. Ardından ise Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Tevfik Özkılıç, Şehit Teğmen Caner Gönyeli'nin annesi Kezban Gönyeli'ye Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı Şildi, Giresun Firkateyni Komutanı Yarbay Nuri Üstünel ise firkateynin objesini ve bir gemici şapkası takdim etti.
     Bu sırada duygulu anlar yaşayan Kezban Gönyeli, “Çok zorluklar çektik, bugünlerin gelmesini çok bekledik. Allah Türkiye'mizden razı olsun” diyerek komutanlara şükranlarını sundu.
     Daha sonra Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Tevfik Özkılıç tarafından tatbikat brifingi sunuldu.
Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Tevfik Özkılıç konuşmasının başında genel olarak arama kurtarma faaliyetleri hakkında bilgi verdi.
     “Arama kurtarmanın, genel tanımıyla denizde ve karada tehlike içindeki insanların ve araçların su üstü vasıtaları, uçak ve helikopterler ve bu maksatla teşkil edilmiş özel kurtarma timleri kullanılarak aranması ve kurtarılması” olduğunu belirten Tümgeneral Tevfik Özkılıç, zamana karşı bir yarış niteliği taşıyan arama kurtarma faaliyetlerinin, profesyonelce yetişmiş personel, iyi bir organizasyonu, birimler arasında yakın bir koordinasyon ve işbirliğini, ayrıca 24 saat görev yapmayı gerektirdiğini vurguladı.


     TC ile KKTC'nin Kıbrıs'ın kuzeyinde arama kurtarma faaliyetlerine yönelik işbirliğini geliştirmek ve koordinasyon sağlamak amacıyla 1996 yılında Denizde Arama Kurtarma Anlaşması'nı;
2002 yılında ise Denizciliğin Geliştirilmesine Yönelik İşbirliği Protokolü, Sahil Güvenlik Alanındaki İşbirliği Anlaşması ve Hava Arama Kurtarma Alanında İşbirliği Anlaşmalarını imzalayarak yürürlüğe koyduğunu hatırlatan Tümgeneral Özkılıç, “KKTC'nin hava sahası ile kara sularındaki arama kurtarma yetkisi KKTC'nin, Kıbrıs'ın kuzeyindeki uluslararası sularda ve hava sahasında ise TC'nin sorumluluğundadır” dedi.
     KKTC'nin insani amaçlarla yürütülen arama kurtarma faaliyetlerinde son dönemde kazandığı arama-kurtarma imkan kabiliyetini fiilen denemek, Doğu Akdeniz'de arama-kurtarma faaliyetleri alanındaki yetkisini vurgulamak amacıyla, TC ve KKTC sivil/asker unsurların katılımıyla 1-2 Mayıs 2002 ve 16-18 Haziran 2003'te Şehit Teğmen Caner Gönyeli Arama Kurtarma tatbikatlarının icra edildiğini anımsattı.
     “Bilindiği üzere koalisyon kuvvetlerinin icra ettiği Irak Harekatı kapsamında KKTC tarafından 26 Mart 2003 tarihinde Ercan Bölgesel Arama Kurtarma Merkezi faaliyete geçirilerek KKTC Arama Kurtarma sahasında arama kurtarma hizmetinin verilebileceği bir notamla izah edilmiş ve basın kanalıyla da dünya kamuoyuna duyurulmuştur” diyen Tümgeneral Özkılıç, KKTC'nin TC ile işbirliği içerisinde, KKTC egemenlik alanında ve Doğu Akdeniz'de her türlü arama kurtarma faaliyetini icra edebilecek güce ulaştığını vurguladı.
     Tümgeneral Özkılıç, bu kapsamda 6 Temmuz 2003'te denizde kaybolan 2 personelin yeri tespit edilerek deniz üzerindeki arama kurtarma, 22 Şubat 2004'te fırtınaya yakalanan ve makinesi arızalanan yük gemisinden 15 mürettebatın kurtarılması, 28 Temmuz 2004'te açık denizde gemide rahatsızlanan personelin hastaneye tahliyesi ve benzeri arama kurtarma faaliyetleri icra edildiğini hatırlattı.
     Genel bilgilerden sonra yarın icra edilecek olan arama kurtarma tatbikatına ilişkin bilgi veren Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Özkılıç, Şehit Teğmen Caner Gönyeli-2005 Tatbikatı'nın KKTC'nin kuzeyinde Erenköy'ün 15 mil kuzeyindeki Bayrak 1 Sahası ve Girne'nin 3 mil kuzeyindeki Bayrak II Sahası'nda icra edileceğini açıkladı.
     Tümgeneral Özkılıç tatbikatın amacı ve maksadını şöyle açıkladı:
     “Tatbikatın maksadı; Kıbrıs'ta ve Doğu Akdeniz'de Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin arama kurtarma konusunda tek taraflı olarak ilan ettiği iddianın kabul edilemez olduğunu ve TC ile KKTC'nin ortak çıkarlarının önemini vurgulamaktır.


     Tatbikatın hedefleri ise; 5 Kasım 1996 tarihli anlaşma ve 8 Eylül 2000 tarihli protokolün hayata geçirilmesiyle TC ve KKTC devletleri arasında Şehit Teğmen Caner Gönyeli-2002 A/K tatbikatı ile kurulan arama kurtarma konusundaki işbirliğinin geliştirilmesi; Doğu Akdeniz'de arama kurtarma bölgesi konusundaki yetkimizin vurgulanması; İki ülke arama kurtarma teşkilatlarının karşılıklı uyumlu hale getirilebilmesinde hukuki, idari ve teknik konulardaki ihtiyaçların tespit edilmesi; Arama kurtarma faaliyetlerinin iki ülke arasında düzenlenerek Doğu Akdeniz'de seyir emniyetinin artırılmasıdır.”

     Tümgeneral Özkılıç, tatbikata katılacak unsurları ise şöyle açıkladı:
     “Tatbikata arama kurtarma teşkilatında yer alan sivil kuruluşları olarak Türkiye Cumhuriyeti'nden; Başbakanlık Denizcilik Müsteşarlığı; Ulaştırma Bakanlığı'nın ilgili kuruluşları; Telekomünikasyon Kurumu; Türk Telekomünikasyon A.Ş. KKTC'nden ise Başbakanlık Koordinatörlüğü'nde; Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı; Sağlık Bakanlığı'nın ilgili kuruluşları; Sivil Savunma Teşkilat Başkanlığı ile Kıbrıs Türk Kıyı Emniyet ve gemi Kurtarma Ltd. Şti. Katılacaktır.
     Askeri unsurlar olarak ise Türk Silahlı Kuvvetlerinden; 2'nci Muhrip Filotillası Komodoru; Bir Firkateyn; 2 Korvet, 1 Karakol Gemisi, 1 Sat Görev Timi, 1 Casa Arama Uçağı. KKTC Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı'ndan 2 Sahil Güvenlik botu, Güv.K.K. Havacılık Birliği (1 A/K helikopteri AS532/Cougar) (1 ambulans helikopteri AS532/Cougar), Özel Görev Kuvveti Arama Kurtarma İhtisas Personeli (AKİP), kazazede tekneyi temsil edecek bir gemi ve Kıyı Emniyet ve Gemi Kurtarma Şirketi'nden de Söndüren-7 römorkörü iştirak edecektir.”
     Arama kurtarma tatbikatının basına ve yabancı gözlemcilere açık olarak iki safha halinde icra edileceğini belirten Tümgeneral Özkılıç şu bilgileri verdi:


     “Tatbikatın birinci safhası yarın 11.00 ile 12.30 saatleri arasında Bayrak-I sahasında icra edilecektir.
Bu safhada; Kıbrıs kuzeyinde Türk arama kurtarma bölgesi içerisinde seyir halinde olan bir ticaret gemisinin yardım çağrısının Türk Radyo tarafından alınması üzerine, TC arama kurtarma teşkilatı faaliyete geçirilerek, bölgeye bir firkateyn (bir AB-212 helikopterli) ve bir Casa arama uçağı görevlendirilecektir.
     Bir karakol gemisi tarafından kazazedeleri simüle edecek 5 adet manken ile 3 kazazedenin bulunduğu bir Cansalı tatbikat sahasında denize bırakılacaktır. Arama Kurtarma Birliği Komutanı, Casa arama uçağı ve firkateynde konuşlu helikoptere arama faaliyeti icra ettirecektir. Casa uçağı tarafından tespit edilecek saldaki gemici personel ile deniz üzerinde bulunan kazazedeler firkateyn tarafından kurtarılacaktır.
     Bu esnada tatbikat senaryosu kapsamında bir adet uçağın acil durum bildirmesi ve müteakiben yapılan çağrılara cevap vermemesi üzerine ikinci bir arama kurtarma faaliyeti başlatılacaktır. Bu kapsamda mevkisi arama uçağı tarafından tespit edilen kazazede uçağın, üç personeli arama kurtarma helikopterince denizden kurtarılarak tahliye edilecektir.
     Tatbikatın ikinci safhası ise Girne kuzeyindeki Bayrak II sahasında aynı gün 14.15 ile 16.00 saatleri arasında icra edilecektir.
     Bu safhada; Girne açıklarında KKTC karasuları bölgesi içerisinde seyir halinde olan bir yatta yangın çıkması üzerine yapılan yardım çağrısı, KKTC Sahil Radyosu tarafından alınarak KKTC arama kurtarma teşkilatı harekete geçirilecektir. KKTC SG botu tarafından bir joker bot içerisinde 4 kazazede diğer kazazedeleri simüle etmek için 3 manken denize bırakılacaktır. Bölgeye görevlendirilen KKTC Söndüren-7 römorkörü tarafından kazazede yat söndürülecek, KKTC SG-02 Botu ve KKTC SG-11 botu tarafından denizde bulunan kazazedeler kurtarılacak; ayrıca denize düşerek sürüklenmekte olan 3 kazazede manken arama kurtarma helikopteri ile denizden kurtarılarak tahliye edilecektir.”
     Tatbikatla ilgili bilgileri aktardıktan sonra arama-kurtarma harekâtının doğrudan insan hayatıyla ilgili olduğundan zamana karşı bir yarış halinde icra edilmek zorunda olduğuna işaret eden Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Tevfik Özkılıç konuşmasını şöyle tamamladı:
     “Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Anavatan Türkiye Cumhuriyeti'yle işbirliği ve gönül birliği içerisinde her ortamda gece ve gündüz kara sularında veya uluslararası sularda ve talep edildiğinde her yerde arama kurtarma harekâtı icra etmeye muktedir ve hazırdır.”
 

     TATBİKATIN İCRASI
    
Erenköy'ün 15 mil kuzeyi ile Girne'nin 3 mil kuzeyinde olmak üzere 2 safhada yapılan tatbikatta senaryo gereği gemi ve uçak kazazedeleri kurtarılırken, bir yatta çıkan yangın da başarıyla söndürüldü.
     Tatbikata katılan tüm birimlerin kendilerine verilen görevleri büyük başarıyla yerine getirmesi tatbikatı izleyen devlet ve hükümet yetkilileri ve basın mensuplarını gururlandırdı.
     Tatbikatı Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, Cumhuriyet Meclisi Başkanı Fatma Ekenoğlu, Türkiye'nin Lefkoşa Büyükelçisi Aydan Karahan, KTBK Komutanı Korgeneral Hasan Memişoğlu, Güney Deniz Hava Komutanı Koramiral Lütfi Sancar, 28.Tümen Komutanı Tümgeneral Aydemir Cülcüloğlu, 39'uncu Tümen Komutanı Tümgeneral Yalçın Pehlivanoğlu, Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Tevfik Özkılıç 14. Zırhlı Tugay Komutanı Yaşar Bal, Genel Kurmay Komuta Kontrol Daire Başkanı Tümgeneral Şirin Ünal, Genel Kurmay Yunanistan-Kıbrıs Daire Başkanı Tuğamiral Mücahit Şişlioğlu, Dışişleri ve Savunma Bakanı Serdar Denktaş, Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Salih Usar, Sivil Savunma Teşkilat Başkanı Lokman Ekinci, Ürdün Ordusundan bir general ile bir albay ve çok sayıda basın mensubu izledi.
     Tatbikat, devlet-hükümet yetkilileri ve basın mensuplarının TCG Giresun Fırkateyini'ne alınmasının ardından Şehit Teğmen Caner Gönyeli'nin özgeçmişinin okunması ve anısına bir dakikalık saygı duruşu yapılmasıyla tatbikat başladı.


     Gemi komutanının Giresun Fırkateyni'nin özellikleri hakkında verdiği brifingin ardından tatbikat brifingi sunuldu. Brifinglerin ardından ise saat 08.45'te tatbikatın birinci safhasının gerçekleştirileceği Erenköy'ün 15 mil kuzeyine hareket edildi.
     Tatbikatın birinci safhasında senaryo gereği kaza geçiren bir ticaret gemisin yardım çağrısına yanıt verildi. Bölgeye Kaan Sınıfı bir sahil güvenlik botu Giresun Fırkateyni helikopteri, bir Casa arama uçağı gönderildi. Casa uçağı tarafından tespit edilen 8 gemi personeli Giresun Fırkateyni ve sahil güvenlik botu tarafından kurtarıldı.
     Yine bu safhada düşen bir uçağın yardım çağrısına yanıt verildi. Bu kapsamda arama kurtarma uçağı tarafından tespit edilen kazazede uçağının 3 personeli UH60 arama kurtarma helikopteri ile denizden kurtarılarak tahliye edildi.


     Tatbikatın ikinci safhası ise Girne'nin 3 mil kuzeyinde gerçekleştirildi. Bu safhada Girne açıklarında Türk arama kurtarma bölgesi içinde seyir halinde olan bir yatta çıkan yangın nedeniyle yapılan yardım çağrısı sahil güvenlik radyosu tarafından alındı.
     Bunun üzerine KKTC arama kurtarma ekipleri harekete geçirildi. Bölgede görevlendirilen KKTC Söndüren-7 römörkörü olaya müdahale ederek yattaki yangını başarıyla söndürürken, TC ve KKTC sahil güvenlik botları denizde bulunan kazazedeleri başarıyla kurtardı.
     Ayrıca denize düşerek sürüklenmekte olan 3 kişi UH60 arama kurtarma helikopterinin başarılı müdahalesiyle kurtarılarak tahliye edildi.
     TCG Giresun Fırkateyni ile Caner Gönyeli Arama Kurtarma Tatbikatı'nı izlemesi sırasında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Cumhurbaşkanı Talat, Papadopulos'un Kuzey'de ne kadar egemen olduğunun bugünkü tatbikatla belli olduğunu vurguladı.
     Rum Yönetimi'nin egemenliğinin kendi bölgesiyle sınırlı olduğunu, bunun açıkça bilindiğini vurgulayan Talat, “Hatta bu üye olunan Avrupa Birliği'nin kurallarında bile egemenliklerinin Kuzey'de olmadığı ifade edilmektedir. Dolayısıyla Papadopulos'un bu tür iddialarda bulunmasının anlamını doğrusu çıkaramıyorum” şeklinde konuştu.
     Cumhurbaşkanı Talat, Şehit Caner Gönyeli Kurtarma Tatbikatı'nın çok etkileyici olduğunu da vurguladı.

 GÜVENLİK KUVVETLERİ  DERGİSİ